Volume 7 (2026)

Research article pp. 1 - 30
Kamu Harcamaları Perspektifinden Türkiye’de Kültürel Mal ve Hizmetlerin Değerlendirilmesi
Nürsen Dinçer, Mehmet Öksüz

Abstract

Kültürel mal ve hizmetlerin kamusal özelliklerinin ele alındığı bu çalışmada, Türkiye’de kamu kesimi tarafından gerçekleştirilen kültürel harcamaların 2014-2024 dönemindeki seyri incelenmektedir. Çalışmanın temel amacı, kültürel sektörlerde piyasa mekanizmasının yetersiz kaldığı alanlarda devlet müdahalesini kuramsal düzeyde tartışmak ve kamu harcamalarının kültür ekonomisindeki rolünü merkezi yönetim ve yerel yönetimler ayrımında ortaya koymaktır. Bu doğrultuda Türkiye İstatistik Kurumu ve Ekonomik İş Birliği ve Kalkınma Organizasyonu tarafından yayımlanan ikincil veriler ile resmi raporlar doküman analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Analizlerde kültürel harcamaların düzeyi, bileşimi ve Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki göreli ağırlıkları ele alınmaktadır. Bulgular, Türkiye’de kültürel harcamaların GSYH içindeki payının sınırlı kaldığını, yerel yönetimlerin kültür harcamalarının toplam kamu kültür harcamaları içinde ikincil bir konumda yer aldığını ve 2020 sonrası dönemde harcama kalemlerinin dalgalı bir görünüm sergilediğini göstermektedir. Bu çerçevede çalışmada, kültürel mal ve hizmetlerin kamusal mal özellikleri, pozitif dışsallıklar ile asimetrik bilgi sorunları nedeniyle kamu müdahalesini gerektirdiği ortaya konulmakta, kamu kültür harcamalarının üretim ve katılım odaklı politikalar temelinde yeniden değerlendirilmesinin kültür ekonomisinin sürdürülebilirliği açısından önemli olduğu sonucuna ulaşmaktadır.

Keywords: Kültür, Kültürel Mal ve Hizmetler, Kamu Harcamaları, Devlet Müdahalesi

Research article pp. 1 - 19
Gastronomi ve Mutfak Sanatları Öğrencilerinin Zeytinyağına İlişkin Bilgi Düzeyleri ve Tüketim Alışkanlıklarının İncelenmesi
Setenay Melek Yurttabir, Mehmet Oğuzhan İlban

Abstract

Bu araştırmanın amacı, Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü öğrencilerinin zeytinyağına ilişkin bilgi düzeylerini ve tüketim alışkanlıklarını belirlemek ve bilgi düzeylerinin çeşitli demografik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeline göre tasarlanmıştır. Araştırmanın örneklemini Balıkesir Üniversitesi Burhaniye Uygulamalı Bilimler Fakültesi ile Turizm Fakültesi Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümlerinde öğrenim gören 283 öğrenci oluşturmaktadır. Veriler anket yöntemiyle toplanmış, bilgi düzeyinin belirlenmesinde 28 maddeden oluşan bilgi testi kullanılmıştır. Verilerin analizinde frekans, yüzde, bağımsız örneklem t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Araştırma sonucunda öğrencilerin ortalama bilgi puanının 11,23 olduğu ve genel başarı düzeyinin %40,1 olarak gerçekleştiği belirlenmiştir. Öğrencilerin hasat, işleme süreci ve soğuk sıkım gibi temel konularda daha yüksek bilgi düzeyine sahip oldukları, buna karşılık depolama koşulları, kalite kriterleri ve sağlık bileşenleri gibi teknik konularda bilgi eksikliklerinin bulunduğu saptanmıştır. Ayrıca bilgi düzeyleri cinsiyet, sınıf düzeyi, staj durumu, fakülte ve tüketim sıklığına göre farklılaşmazken, zeytinyağı tüketen öğrencilerin bilgi düzeylerinin tüketmeyenlere göre anlamlı derecede daha yüksek olduğu belirlenmiştir.

Keywords: Zeytinyağı, Gastronomi Eğitimi, Gastronomi Öğrencileri, Bilgi Düzeyi, Tüketim Alışkanlığı